و « دعا كننده » و « مطلبى كه مورد تقاضا » است جمع باشد ، و ما اين موضوع را به ضميمه فلسفه « نيايش و دعا » و « مفهوم واقعى آن » در ذيل آيه 186 سوره بقره به طور مشروح بيان كرده‌ايم و نياز به تكرار نيست ( 1 ) . 3 - دعا خود يك نوع عبادت است ، چرا كه در ذيل آيه واژه عبادت بر آن اطلاق شده . و در ذيل آيه تهديد شديدى نسبت به كسانى كه از دعا كردن ابا دارند كرده ، مىگويد : « كسانى كه از عبادت من استكبار مىورزند به زودى با ذلت و خوارى وارد دوزخ مىشوند » ( * ( إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبادَتِي سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ داخِرِينَ ) * ) ( 2 ) . اهميت دعا و شرايط استجابت روايات متعددى كه از پيغمبر گرامى اسلام ص و ساير پيشوايان بزرگ ع نقل شده اهميت دعا را كاملا روشن مىسازد : 1 - در حديثى از پيغمبر گرامى اسلام ص آمده است : الدعاء هو العبادة : « دعا عبادت است » ( 3 ) . 2 - در حديث ديگرى از امام صادق ع مىخوانيم : يكى از يارانش سؤال كرد ما تقول فى رجلين دخلا المسجد جميعا كان احدهما اكثر صلاة ، و الآخر دعاء فايهما افضل ؟ قال كل حسن : « چه مىفرمايى در باره دو نفر كه هر دو وارد مسجد شدند يكى نماز بيشترى بجا آورد ، و ديگرى دعاى بيشترى ، كداميك

--> ( 1 ) جلد اول « تفسير نمونه » صفحه 638 تا صفحه 647 ( چاپ جديد ) . ( 2 ) « داخر » از ماده « دخور » به معنى ذلت و خوارى است ، اين ذلت و خوارى كيفر آن تكبر و خود برتربينى مىباشد . ( 3 ) مجمع البيان جلد 8 صفحه 528 .